Báo cáo thường niên mới nhất của Hội đồng Vàng Thế giới (World Gold Council – WGC) vừa được công bố, dựa trên khảo sát 76 ngân hàng trung ương toàn cầu thực hiện từ tháng 2 đến tháng 5 năm 2026. Kết quả cho thấy một xu hướng không thể phủ nhận: vàng đang ngày càng chiếm vị trí trung tâm trong chiến lược dự trữ quốc gia, trong khi đồng USD dần mất đi vị thế độc tôn.
Con số nổi bật nhất: 84% ngân hàng trung ương được khảo sát kỳ vọng tỷ trọng vàng trong dự trữ quốc gia sẽ tăng mạnh trong 5 năm tới — cao hơn đáng kể so với mức 76% ghi nhận trong khảo sát năm ngoái. Cùng lúc, 74% dự báo tỷ trọng đồng USD trong tổng dự trữ toàn cầu sẽ giảm.
Vàng vượt trái phiếu Mỹ: Cột mốc lịch sử
Theo dữ liệu từ Ngân hàng Trung ương Châu Âu (ECB), tính đến cuối năm 2025, vàng đã chiếm 27% tổng dự trữ toàn cầu, lần đầu tiên trong lịch sử vượt qua trái phiếu Kho bạc Mỹ để trở thành tài sản dự trữ được ưu tiên nhất. Dù các tài sản định giá bằng USD vẫn chiếm 42% — tỷ lệ cao nhất — nhưng xu hướng dịch chuyển đang diễn ra rõ nét.
Đây là tín hiệu quan trọng mà Hội đồng Vàng Thế giới nhấn mạnh: vàng không còn đơn thuần là tài sản “truyền thống” mà đang trở thành một công cụ phân bổ tài sản mang tính chiến lược.
Kỷ lục mới: 45% ngân hàng trung ương có kế hoạch mua thêm vàng
Khảo sát của Hội đồng Vàng Thế giới còn ghi nhận thêm nhiều con số đáng chú ý:
- 89% các nhà quản lý dự trữ dự báo các ngân hàng trung ương toàn cầu sẽ tiếp tục gia tăng lượng vàng nắm giữ trong 12 tháng tới.
- 45% — mức kỷ lục — cho biết chính tổ chức của họ có kế hoạch tăng lượng vàng nắm giữ trong năm tới.
- 93% nhà quản lý dự trữ được khảo sát cho biết tổ chức đang nắm giữ vàng, tăng mạnh so với mức 81% trong khảo sát năm 2025.
- 83% kỳ vọng vàng sẽ chiếm tỷ trọng lớn hơn trong tổng dự trữ của các ngân hàng trung ương trong 5 năm tới.
Đây là những tín hiệu rõ ràng nhất từ trước đến nay về làn sóng tích lũy vàng quy mô lớn ở cấp độ các ngân hàng trung ương — nhóm mua vàng có ảnh hưởng nhất trên thị trường toàn cầu.
Tại sao ngân hàng trung ương chọn vàng? Ba lý do hàng đầu
Khi được hỏi về lý do nắm giữ vàng, các nhà quản lý dự trữ đưa ra những câu trả lời rất nhất quán:
- Duy trì giá trị trong khủng hoảng (90%): Đây là lý do được nhắc đến nhiều nhất với tỷ lệ kỷ lục 90%. Trong bối cảnh bất ổn địa chính trị ngày càng gia tăng — từ xung đột Trung Đông đến căng thẳng thương mại toàn cầu — vàng tiếp tục chứng minh khả năng giữ giá trong những giai đoạn thị trường biến động mạnh.
- Bảo toàn giá trị dài hạn (84%): Không giống các tài sản khác có thể mất giá trị theo thời gian hay chịu tác động của lạm phát, vàng vẫn được đánh giá cao như “kho lưu trữ giá trị” vượt thời gian.
- Đa dạng hóa danh mục dự trữ (82%): Xu hướng “de-dollarization” (giảm phụ thuộc vào USD) đang thúc đẩy nhiều ngân hàng trung ương, đặc biệt ở các nền kinh tế mới nổi, tìm kiếm tài sản thay thế. Vàng là lựa chọn tự nhiên nhất.
Đáng chú ý, tại các nền kinh tế mới nổi và đang phát triển, 85% nhà quản lý dự trữ xem vàng như công cụ phòng ngừa rủi ro địa chính trị. Trong khi đó, tỷ lệ ngân hàng giữ vàng vì “lý do lịch sử và truyền thống” giảm từ 62% (năm 2025) xuống chỉ còn 46% — cho thấy vàng đang được nhìn nhận theo cách hoàn toàn mới, mang tính chủ động hơn.
Xu hướng mới: Các ngân hàng điều chỉnh chiến lược lưu trữ vàng
Không chỉ mua thêm, các ngân hàng trung ương còn thay đổi cách quản lý kho vàng của mình:
- 9% đã tăng lượng vàng lưu trữ trong nước trong 12 tháng qua (so với 5% năm trước)
- 10% đã đa dạng hóa địa điểm lưu trữ ở nước ngoài (so với chỉ 2% một năm trước)
- Ngân hàng Anh (Bank of England) vẫn là nơi lưu ký vàng được ưa chuộng nhất với 57% lựa chọn, trong khi hình thức lưu trữ trong nước đứng thứ hai với 49%
Xu hướng này phản ánh một tâm lý quan trọng: các quốc gia muốn nắm quyền kiểm soát trực tiếp hơn với tài sản dự trữ của mình, thay vì hoàn toàn phụ thuộc vào các trung tâm tài chính nước ngoài.
Giá vàng thế giới từ kỷ lục 5.500 USD xuống vùng 4.300 USD
Trên thị trường quốc tế, giá vàng đã trải qua nhiều biến động lớn. Sau khi lập kỷ lục gần mốc 5.600 USD/ounce đầu năm 2026, giá vàng điều chỉnh mạnh xuống còn khoảng 4.031 USD/ounce khi giá dầu leo thang triệt tiêu kỳ vọng Fed cắt giảm lãi suất và xung đột Trung Đông leo thang theo chiều hướng bất ngờ. Tuy nhiên, sau khi thỏa thuận Mỹ – Iran được ký kết, giá vàng đã hồi phục trở lại vùng 4.300 USD/ounce.
Đáng chú ý, ngay cả trong giai đoạn xung đột leo thang, xu hướng mua ròng vàng của các ngân hàng trung ương vẫn được duy trì. Ông Shaokai Fan, Giám đốc toàn cầu mảng ngân hàng Trung ương tại Hội đồng Vàng Thế giới, cho biết dù một số ngân hàng bán vàng để bảo vệ tỷ giá nội tệ trong giai đoạn căng thẳng, nhu cầu mua vào đã nhanh chóng quay trở lại.
Theo dữ liệu của Hội đồng Vàng Thế giới, các ngân hàng trung ương đã mua ròng hơn 1.000 tấn vàng mỗi năm trong giai đoạn 2022–2024. Năm 2025, con số này đạt 863 tấn và là một trong những động lực chính giúp giá vàng thế giới tăng 65% trong cả năm.
Châu Á còn nhiều dư địa: Trung Quốc chỉ mới phân bổ 9% dự trữ vào vàng
Hội đồng Vàng Thế giới đặc biệt nhấn mạnh đến tiềm năng tăng tích lũy vàng của các ngân hàng trung ương châu Á. Điển hình là Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc (PBOC) — một trong những tổ chức mua vàng lớn nhất thị trường — nhưng hiện mới phân bổ khoảng 9% tổng dự trữ vào vàng. So với mức trung bình toàn cầu đang tiệm cận 27%, đây là dư địa tăng trưởng rất lớn.
Thực tế này hứa hẹn tiếp tục thúc đẩy cầu vàng từ khu vực châu Á – Thái Bình Dương trong nhiều năm tới, hỗ trợ cho triển vọng giá vàng dài hạn mà nhiều định chế tài chính lớn đang đặt cược, kể cả mốc 8.000 USD/ounce trong dài hạn.
Ông Shaokai Fan: “Vàng không còn là tài sản nắm giữ vì truyền thống”
Giám đốc Ngân hàng Trung ương toàn cầu của Hội đồng Vàng Thế giới, ông Shaokai Fan, tổng kết ý nghĩa của khảo sát năm nay một cách súc tích:
“Ngày càng ít tổ chức xem vàng đơn thuần là tài sản nắm giữ mang tính lịch sử, trong khi ngày càng nhiều tổ chức coi vàng là một khoản phân bổ tài sản chủ động và mang tính chiến lược trong bối cảnh bất ổn địa chính trị gia tăng và nhu cầu đa dạng hóa dự trữ ngày càng lớn.”
Nhận định này phản ánh một sự thay đổi về bản chất: vàng đang chuyển từ vai trò “di sản lịch sử” sang vị thế tài sản chiến lược của thế kỷ 21.
Những con số quan trọng nhất từ Hội đồng Vàng Thế giới
| Chỉ số | Giá trị |
| Ngân hàng TW kỳ vọng tỷ trọng vàng tăng (5 năm tới) | 84% |
| Dự báo tỷ trọng USD giảm (5 năm tới) | 74% |
| Nhà quản lý dự trữ có kế hoạch mua thêm vàng (12 tháng) | 45% (kỷ lục) |
| Tổ chức đang nắm giữ vàng | 93% |
| Vàng trong tổng dự trữ toàn cầu (cuối 2025) | 27% |
| Mua ròng vàng của NHTW (2022–2024) | 1.000 tấn/năm |
Kết Luận
Báo cáo mới nhất của Hội đồng Vàng Thế giới gửi đi một thông điệp rõ ràng: kỷ nguyên vàng là tài sản “lỗi thời” hay “thuần túy mang tính truyền thống” đã qua. Với 84% ngân hàng trung ương có kế hoạch tăng tỷ trọng vàng trong 5 năm tới, xu hướng tái cơ cấu dự trữ toàn cầu theo hướng đa cực và giảm phụ thuộc vào USD đang tạo ra nhu cầu cơ cấu bền vững với kim loại quý này.
Đối với nhà đầu tư cá nhân, những dữ liệu này là cơ sở quan trọng để nhìn nhận vàng không chỉ là kênh đầu cơ ngắn hạn, mà là tài sản nên được xem xét nghiêm túc trong danh mục dài hạn.